Crossocheilus langei (Bleeker, 1860)

Kosiarka - ryba akwariowa fot.solveig-goro.ucoz.ru
  • Rozmiar: 15 cm
  • Akwarium: 200 l
  • Wymagane pH: 6.0 - 7.5 pH
  • Wymagana temperatura: 22 - 26°C
  • Biotop: Azja

Kosiarki – Grubowargi Syjamskie - ryby akwariowe

Kosiarka, Grubowarg syjamski (Crossocheilus langei) to słodkowodna ryba akwariowa, która chętnie odżywia się glonami, w tym również pędzelkowatymi. Dzięki tej swojej unikalnej zdolności, wśród akwarystów potocznie nazywa jest kosiarką.

Crossocheilus langei jest jednym z pośród zbliżonych gatunków, które sprzedawane są w Polsce jako popularne “kosiarki” (zagranicą Siamese algea-eater – Syjamski zjadacz glonów lub Siamese flying fox) lub Crossocheilus siamensis.

Ostatnie prace wykazywały, że nazwa Crossocheilus siamensis jest synonimem Epalzeorhynchos siamensis (Smith 1931) gatunku opisanego z Prowincji Tadi w południowej Tajlandii, zanim został przeniesiony do rodzaju Crossocheilus (Bănărescu 1986).

To ostatnie nazewnictwo nie jest prawidłowe, jednak jest uznawane jako synonim Epalzeorhynchos siamensis, który z kolei jest synonimem Crossocheilus oblongus, gatunku opisanego z Jawy. C. oblongus jest obecnie przypisany do obszaru całych Indochin i Wysp Sundajskich, ale mimo niejasnej tożsamości nazewnictwo to jest rutynowo przypisywane do ryb w handlu akwarystycznym. Gatunek ten został opisany jako niebieskawa ryba z żółtymi płetwami i prawie na pewno nie jest to Grubowarg syjamski obecny w akwarystyce.

Kosiarka – Grubowarg syjamski - Crossocheilus langei - Występowanie

Azja. Obecnie przyjmuje się, że gatunek występuje na Borneo, w Malezji, południowej i zachodniej Tajlandii oraz południowym Myanmarze. Występowanie ryb z gatunku Crossocheilus wymaga jednak dalszych badań, gdyż niektóre populacje mogą reprezentować nieopisane gatunki.

Ryby te zamieszkują wody płynące, strumienie i dopływy, z piaszczystym, żwirowo kamienistym dnem, często w bliskości zanurzonych konarów i korzeni drzew. Wody te są przejrzyste, często płytkie, przez które z łatwością przenikają promienie słoneczne. Sprzyja to tworzeniu się bogatego biofilmu na zanurzonych powierzchniach, który ryby chętnie przeczesują. Prawdopodobnie w czasie sezonowych migracji są spotykane w głębszych i mętniejszych wodach.

Kosiarka – Grubowarg syjamski - Crossocheilus langei - Charakterystyka i usposobienie

Smukła szaro brązowa ryba z charakterystycznym czarnym poziomym pasem. W naturze osiąga do 15 cm, w warunkach akwariowych zwykle mniej. Średnio żyje ok. 10 lat. W porównaniu do zbliżonych gatunków brak żółtego czy czerwonego odcienia. Wszystkie ich płetwy są przezroczyste lub lekko mleczne. Charakterystyczna czarna smuga biegnie od pyska aż po zakończenie ogona i jest nierówno obrzeżona zygzakiem. W stresie czarna barwa może zdecydowanie zanikać. Dolna część ciała jest srebrno biała. Górna brązowa przy czym każda łuska jest obrzeżona, co w całości przypomina wzór siatki. Przy pysku znajduje się para cienkich wąsików. U młodych również widoczny jest pas, jednak zygzakowate obrzeżenie nie będzie wyraźnie widoczne do osiągnięcia 5-7 cm długości. Płeć bardzo trudna do rozróżnienia. Dojrzałe płciowo samice są przeważnie grubsze od samców.

Kosiarka prawdziwa, Kosiarka fałszywa – różnice

Członkowie rodzaju Crossocheilus charakteryzują się 8 rozgałęzionymi promieniami płetwy grzbietowej, nieruchomymi płatami szczękowymi, brakiem kolca grzbietowego i faktem, że dolne i górne usta nie są połączone, górne są przymocowane do dolnej szczęki za pomocą cienkiej błony.

Kosiarki są aktywnymi i szybkimi rybami, które najlepiej czują się w dużej grupie. W warunkach naturalnych nie pływają w ławicy, a raczej w luźnej grupie. W akwarium zaleca się trzymanie 6 i więcej osobników. Trzymane pojedynczo lub w małej ilości mogą być nieśmiałe i płochliwe, a słabsze osobniki mogą być zdominowane lub wycofane. Trzymane w większych ilościach ładniej wyglądają i prezentują ciekawsze, naturalne zachowania.

Potrafią wysoko skakać, dlatego nie powinny być trzymane w otwartych akwariach. Często ganiają się nawzajem, jednak nigdy nie wyrządzają sobie przy tym krzywdy. Nastawione pokojowo do innych ryb, jedynie dorosłe osobniki mogą przejawiać terytorializm wobec własnego gatunku oraz przeganiać inne, mniejsze od siebie ryby.

Odpoczywają w specyficzny sposób. Nie leżą płasko na brzuchu, ale podpierają ciało na płetwach piersiowych, brzusznych i ogonie. Młode spoczywają częściej na szerokich liściach roślin, dorosłe preferują dno lub gęstą, niską roślinność np. Kryptokoryny. Ich pęcherz pławny nie jest dobrze rozwinięty, dlatego nie mogą utrzymywać się swobodnie w toni lecz muszą być w ciągłym ruchu.

Kosiarka – Grubowarg syjamski - Crossocheilus langei - Odżywianie i karmienie

W naturze gatunki Crossocheilus odżywiają się głównie algami, okrzemkami i innym fitoplanktonem oraz towarzyszącymi im mikroorganizmami. W akwarium należy unikać karmienia pokarmami wysokobiałkowymi, ponieważ ryby nie są w stanie efektywnie metabolizować niektórych składników, ich regularne, długotrwałe spożywanie może powodować nadmierne odkładanie się tłuszczu, a nawet degeneracje narządów.

Najlepszymi pokarmami będą te suche z dodatkiem Spiruliny, a także świeże pokarmy roślinne np. groszek, blanszowany szpinak, bakłażan, cukinia czy siekane owoce. Po zaaklimatyzowaniu się w akwarium ryby czasami podpływają po jedzenie w środkowe partie wody, często też przeszukają pokryte biofilmem powierzchnie skalne.

Kosiarka – Grubowarg syjamski - Crossocheilus langei - Akwarium

Wymagają akwarium o długości co najmniej 120 cm. Kosiarki lubią podłoże z dodatkiem żwiru i kamieni o zróżnicowanej wielkości. Zbiornik dekorujemy korzeniami i obsadzamy wytrzymałymi roślinami takimi jak np.: Anubias, Mikrozorium, Bolbitis, które mogą rosnąć przymocowane do dekoracji. Ryby dobrze czują się w wodzie z silnym prądem. Cechują się dużą wrażliwością na niedotlenienie, oraz na wysoką zawartość azotanów w wodzie. Do ich hodowli ważna jest czysta, natleniona woda, często podmieniana na świeżą. Zaleca się również mocne oświetlenie, które stymuluje porost glonów. Akwarium powinno być przykryte, aby zapobiec wyskakiwaniu ryb.

Generalnie łagodne i mogą być trzymane w towarzystwie wielu popularnych gatunków, najlepiej jednak wybierać te które występują z nimi także w ich naturalnym środowisku jak np. Botia rostrata czy Crossocheilus reticulatus oraz ryby z rodzaju Cyclocheilichthys, Devario, Mystacoleucus, Rasbora, Garra, Homaloptera, Lepidocephalichthys, Nemacheilu.

Kosiarka – Grubowarg syjamski - Crossocheilus langei - Rozmnażanie

Rozmnażanie Kosiarek w domowych warunkach jest niemożliwe. Ryby obecne w handlu pochodzą z odłowów lub farm hodowlanych, gdzie stosuje się hormony do stymulacji tarła.

Kosiarka prawdziwa i fałszywa

W handlu występują gatunki bardzo podobne do Grubowarga syjamskiego jednak nie jedzą tak chętnie glonów. Cechy charakterystyczne prawdziwej kosiarki to:

  • tylko dwa wąsy a nie cztery czy ich brak
  • tylko jeden środkowy pas boczny, przechodzący aż na płetwę ogonową
  • górna krawędź pasa bocznego zakończona jest zygzakiem
  • łuski na grzbiecie wyraźne ciemno obrzeżone
  • płetwa grzbietowa przeźroczysta (u dorosłych ryb może być lekko zabarwiona) – przy odróżnianiu młodych ryb nie należy się kierować tą wskazówką

Rozróżnianie gatunków Crossocheilus

Rozróżnienie gatunków dostępnych w sprzedaży pod nazwą C. siamensis jest skomplikowane, ale istnieją między nimi pewne różnice.

C. atrilimes najłatwiej zidentyfikować po odległości między umiejscowieniem narządów rozrodczych a płetwą odbytową, która wynosi 38-51 mm (51-89 mm u innych gatunków). Czarny pas boczny przebiega od pyska do czubka płetwy ogonowej; oko jest jasnobrązowe powyżej źrenicy, a białe poniżej; szczęki nie są widoczne; linia boczna jest zakrzywiona; płetwy mają jasnożółty kolor. W zależności od nastroju gatunek ten ma zdolność do zmiany wyglądu ciemnego pasa, szczególnie podczas pojedynków robi się szerszy i blaknie.

Uogólniając charakterystykę, u C. langei oko jest czerwonawo-złote powyżej źrenicy, a białe poniżej; ma dwie pary wąsików; linia boczna jest zasadniczo prosta i przechodzi przez środek ciemnego pasa; płetwy są brązowawe. Chociaż ciemny pas także staje się jasny podczas pojedynków to nie zmienia szerokości, dodatkowo bezpośrednio przed płetwą odbytową, na spodniej części ciała, występuje ciemna plama. Najczęściej to właśnie ta ryba jest określana w literaturze i Internecie jako Siamese algae eater, ale ponieważ w opisach występują niewielkie rozbieżności to należy brać pod uwagę również nieopisane gatunki.

Kolejną rybą w  tej grupie jest nieopisany gatunek (czasem opisywany jako C. sp. Citripinnis). Jest to większa ryba dorastająca do 150 mm długości standardowej, z widoczną parą wąsików szczękowych. Płetwy ma koloru cytrynowej żółci, szczególnie intensywnej u starszych osobników. Ciemny pas nie zmienia szerokości ani koloru, linia boczna jest zakrzywiona, a ogólny kształt ciała podobny jest do C. atrilmes, z tego względu oba gatunki, w młodym wieku, można łatwo pomylić.

W handlu mogą być również inne, nieopisane gatunki pochodzące z Tajlandii sprzedawane jako C. siamensis, ale jak dotąd nie przeprowadzono szczegółowych prac na ten temat.

W 2009 r. Tan i Kottelata opisali nowy gatunek, C. obscurus z rzeki Hari (Batang Hari) w Sumatrze. Ten gatunek także jest stosunkowo duży, dorasta do ok. 142 mm długości i opisany został tak: jedna para wąsów szczękowych przednich, środkowy pas z mało kontrastowymi krawędziami, lekko zakrzywiony w dół, ciemniejszy u starszych osobników, przechodzi na środkowe promienie płetwy ogonowej, bez czarnej plamy między odbytem a płetwą odbytową, szerokie usta. Możliwe, że ten gatunek pojawił się już wcześniej w handlu pod inną nazwą.

C. oblongus jest często błędnie używaną w handlu nazwą, ponieważ ten gatunek został opisany jako niebieskawa ryba z żółtymi płetwami i najwyraźniej nigdy nie został wyeksportowany, gdyż w miejscu z jakiego pochodzi – strumienie czynnego Wulkanu Salak (Gunung Salak) w zachodniej części Jawy w Indonezji, zbieranie ryb ozdobnych nie jest praktykowane.

Inne podobne gatunki

Od czasu do czasu mogą być dostępne inne podobne gatunki z poprzecznym pasem, ale łatwiej je odróżnić od grupy opisanej powyżej.

Na przykład u C. nigriloba, ciemny pas wyraźnie rozchodzi się w serię plam – kiedy ryby sparują między sobą, w stresie lub kiedy śpią, a dolny płat płetwy ogonowej posiada ciemną pigmentację nasyconą czerwienią. C. burmicanus wykazuje niebieskie zabarwienie u podstawy płetw pieriowych.

Aby dodać jeszcze więcej zamieszania, nieznacznie podobny gatunek Garra cambodgiensis (bywa błędnie oznaczny jako G. taeniata) jest często sprzedawany jako fałszywa Kosiarka (false SAE), ale łatwo go odróżnić gdyż jego ciemny pas kończy się u nasady ogona, wąsiki są malutkie, a szczęka przypomina kształtem dysk i czasem nabiera jaskrawoczerwonego koloru na zewnętrznych wargach.

Gatunek Epalzeorhynchos kalopterus jest także czasem sprzedawany jako Crossocheilus, ale wykazuje kilka cech wyróżniających, z których najbardziej oczywiste są charakterystyczne czerwono czarne,  biało obrzeżone płetwy. Podobne są również gatunki Paracrossochilus z wyspy Borneo, ale są one prawie niespotykane w akwarystyce.

Ostatnio zmodyfikowano: 30 lipca 2019 r.
Literówka? Błąd merytoryczny/stylistyczny?
Zaznacz i naciśnij klawisze Ctrl + Enter!

Video

Galeria

Podsumowanie

  • Nazwa ryby akwariowej: Crossocheilus langei
    • Synonim: Siamese Algae Eater
    • Opisał: Bleeker, 1860
    • Biotop: Azja
  • Akwarium:
    • duże
    • min-pojemność: 200 l
    • min-długość: 120 cm
  • Orientacyjna cena: 6 - 8 zł

Masz ten gatunek w akwarium?

Podziel się swoimi doświadczeniami!

Dodaj komentarz

zanim napiszesz, proszę zapoznaj się z regulaminem

* pole wymagane, adresów mailowych nigdzie nie udostępniamy i nie wysyłamy żadnych treści reklamowych.

Komentarzy: 94

  1. Fan rybek

    Mam małe pytanie. Czy kosiarka zje mi danio?

    Odpowiedzi: 1
    Odpowiedz
    1. Łukasz

      Jest to ryba glonożerna nie ma prawa zjeść Danio. Do akwarium z kosiarką myślę Danio malambarski, kirysek spiżowy i kardynałek chiński. Bo mówimy o 200l tak??

  2. Kamil

    Witam.
    Mam pytanie odnośnie fałszywej kosiarki. Czy Crossocheilus oblongus. Nie jest przypadkiem synonimem do Crossocheilus siamensis i jest to ta sama ryba. W sensie kosiarka prawdziwa. Zamierzam kupić kosiarkę właściwa ale w każdym sklepie mojej okolicy jest podana nazwa Crossocheilus oblongus. Według mnie ryby te pasują idealnie do opisu prawdziwej kosiarki jednak na tej stronie jest podana jako jedna z kosiarek fałszywych. Proszę o odpowiedz czy na stronie jest błąd czy po prostu oblongus do złudzenia przypomina siamensis?

    Odpowiedzi: 1
    Odpowiedz
    1. admin

      Tak, Crossocheilus oblongus jest synonimem Crossocheilus siamensis, ale poprawne nazewnictwo kosiarki właściwej to Crossocheilus langei – co poprawiliśmy na stronie. C. oblongus i C. langei są różnymi gatunkami, w dodatku C. oblongus jest opisywany jako niebieskawa ryba z żółtymi płetwami i prawdopodobnie nigdy nie była eksportowana, a tym samym nie występuje w handlu. Więc sklepy pewnie też podają błędne nazewnictwo, które w polskiej literaturze oraz Internecie zostało szeroko rozpowszechnione. Wkrótce uzupełnimy opis o szczegóły.

      Usuwane są komentarze tylko niezgodne z regulaminem. Niektóre mogą pojawiać się z opóźnieniem, gdyż są blokowane przez filtr antyspamowy.

  3. Jarek

    Posiadam kosiareczki są ciekawym gatunkiem warto mieć je w swoim akwarium. Właśnie mi się wytarły .maią ciekawą ikre podobną do źiarka gotowanej kaszy-manny .samica nieopiekuje się ikrą przypływa raz na jakiś czas . Zobaczymy co z tego wyniknie. Pozdrawiam

    Odpowiedzi: 2
    Odpowiedz
    1. Thorn

      Czekam cierpliwie na jakieś info – Szczerze kibicuję 😉

    2. Artur

      To napewno nie ikra kosiarek.Nie ma mozliwosci rozmnazania sie tego gatunku w domowych akwariach

  4. Kasia

    Witam mam pytanie co może jesc malutka kosiarka? Proszę o radę

    Odpowiedzi: 2
    Odpowiedz
    1. femko

      To za co małe kosiarki są cenione, glony 🙂

    2. Jarek

      Spokojnie da sobie radę zje wszelki pokarm ale uwielbiają świeży ogórek

  5. Lukasz

    Mam pytanie. Mam 4 kosiarki i 3 sztuki mają piękne seledynowe (przy ciele) i czerwone na końcach pletwy wszystkie. A jedną z nich ma przezroczyste pletwy. Coś ta 3 to nie oryginalne kosiarki?

    Odpowiedzi: 1
    Odpowiedz
    1. Akwarysta12222

      Tak to wcisneli ci nieorginaly

  6. Pepsi

    Cudowne ryby 🙂 ogromne, a jednak bardzo towarzyskie. Przyjemnie się je obserwuje.

    Odpowiedz
  7. Krystian

    z tym 200L to przesada. 2-3 kosiarki można trzymać już w 112L!!!!! Tak samo jak oszukujecie że 2 skalary na 250L 2 skalary to i można w 140l trzymać ludzie!

    Odpowiedzi: 3
    Odpowiedz
    1. rrrrrrrrrrrrrrw

      Podobno można kupić kawalerki 10 metrowe i nawet ludzie próbują w tym mieszkać. Co więcej, doszły mnie słuchy, że nawet dalej żyją… Pytanie, czy to o takie życie chodzi? Chciałbyś mieszkać na 10m2? A podobną ciasnotę proponujesz innym żywym stworzeniom…

    2. kapitan bomba

      O ile może da sie z kosiarkami zgodzić.. to o tyle ze skalarmi nie… juz 120 wystarczy.. NA MŁODE, dla dorosłych 200l to minimum

    3. Marcin

      Dorosłe kosiarki powinny mieć akwarium 120 cm długie. A trzymać można jak chcesz męczyć ryby, rybka musi mieć możliwość pływać a nie stać w miejscu wiec dorosły skalar w 140 l to jakaś pomyłka 50 cm wysokości akwarium to minimum a lepiej 60